Yabancılar dairesine sunulacak evrakları hazırlayan hemen herkes, oturum izni başvurusunda sağlık sigortası hangi şirketten olmalı diye soruyor. Kısa cevap rahatlatıcıdır: belirli bir şirket zorunluluğu yoktur. Yasa, sigortanın hangi kurumdan alındığıyla değil kapsamının yeterliliğiyle ilgilenir.

Dayanak, Aufenthaltsgesetz’in 2. maddesinin 3. fıkrasıdır: geçimin güvence altında sayılabilmesi için “yeterli sağlık sigortası korumasının” bulunması gerekir. Yeterlilik ölçütü ise Alman sosyal güvenlik sisteminin sunduğu koruma düzeyidir. Aşağıda hangi sigorta türlerinin kabul edildiğini, hangi belgenin istendiğini ve seyahat sigortası gibi çözümlerin neden çoğu kez reddedildiğini açıklıyoruz.

Sağlık sigortası hangi şirketten olmalı, hangi türler kabul edilir?

Birinci seçenek yasal sağlık sigortasıdır (gesetzliche Krankenversicherung). TK, AOK, Barmer, DAK gibi kasaların hepsi eşdeğerdir; hangisini seçtiğiniz oturum izni açısından hiçbir fark yaratmaz. Bir işveren yanında çalışıyorsanız ve brüt geliriniz yıllık sigorta zorunluluğu sınırının altındaysa zaten yasal sigortaya tabi olursunuz; prim işveren ve çalışan arasında paylaşılır. Öğrenciler için otuz yaşına kadar özel bir öğrenci tarifesi vardır ve aylık prim bakım sigortasıyla birlikte yüz yirmi ile yüz kırk euro bandında seyreder.

İkinci seçenek özel sağlık sigortasıdır (private Krankenversicherung). Kabul edilir, ancak poliçenin içeriği titizlikle incelenir. Aranan asgari nitelikler şunlardır: süresiz veya oturum izni süresince kesintisiz geçerlilik, yüksek muafiyet tutarı bulunmaması, ayakta ve yatarak tedavinin tam kapsanması, ilaç ve rehabilitasyon giderlerinin karşılanması, gebelik ve doğumun kapsam içinde olması ve mevcut hastalıkların topluca dışlanmaması. Yabancılar dairesi bu noktada poliçe kartını değil, kurumlara sunulmak üzere düzenlenmiş sigorta belgesini (Versicherungsbescheinigung) ister.

Seyahat ve “incoming” sigortaları neden çoğu kez reddedilir?

Schengen kısa süreli vizede istenen sigorta ile oturum izninde istenen sigorta birbirinden tamamen farklıdır. Vize için en az otuz bin euro teminatlı, tüm Schengen ülkelerinde geçerli ve ülkeye geri getirme masraflarını kapsayan bir seyahat sağlık sigortası yeterlidir. Buna karşılık oturum izni, Almanya’da yerleşik bir yaşam kurmanız anlamına geldiği için sürekli ve kapsamlı bir koruma arar.

Bu nedenle gurbetçi veya “incoming” adıyla satılan kısa vadeli tarifeler, oturum izni başvurularında çoğunlukla kabul edilmez. Bu poliçeler tipik olarak yalnızca ani hastalıkları kapsar, kronik rahatsızlıkları ve gebeliği dışlar, azami süreleri sınırlıdır ve yüksek muafiyet içerir. Dil kursu izni ya da iş arama izni gibi kısa süreli ve geçici statülerde bazı daireler bu tarifeleri kabul edebilir; ancak çalışma, aile birleşimi ve süresiz oturum başvurularında kabul edilmemesi kuraldır. Uygulama daireden daireye değiştiği için, poliçeyi satın almadan önce ilgili daireye yazılı olarak sormak en güvenli yoldur.

Bu Durumda Hangi Adımları Atmalısınız?

• Kapsamı şirket adından önce inceleyin: Belirleyici olan kasanın markası değil, poliçenin neyi kapsadığıdır.
• Kuruma sunulacak sigorta belgesini isteyin: Sigorta kartı yeterli değildir; “Versicherungsbescheinigung zur Vorlage bei einer Behörde” talep edin.
• Özel poliçede muafiyet ve dışlamaları kontrol edin: Yüksek muafiyet, gebelik veya kronik hastalık dışlaması reddin en yaygın nedenidir.
• Aile üyelerini ayrıca değerlendirin: Yasal sigortada eş ve çocuklar ücretsiz kapsanabilirken, özel sigortada her kişi için ayrı prim doğar.
• Statü değişikliğinde sigortayı güncelleyin: Öğrencilikten çalışmaya geçtiğinizde öğrenci tarifesi sona erer.
• Bir vize ve oturum hukuku avukatına danışın: Poliçe reddi nedeniyle başvurunun uzaması, izin süresinin dolmasıyla birleşince ciddi sorun yaratır.

Sık yapılan hatalar

• Türkiye’den alınan özel sigortayla başvurmak: Almanya’da geçerliliği ve doğrudan ödeme kabiliyeti gösterilemeyen poliçeler kural olarak yeterli görülmez.
• Seyahat sağlık sigortasını oturum izni için kullanmaya çalışmak: Bu poliçeler kısa süreli ve dar kapsamlıdır; yerleşik yaşam için öngörülen korumayı karşılamaz.
• Yalnızca sigorta kartını götürmek: Daire, kurumlara hitaben yazılmış resmi bir belge ister; plastik kart bu belgenin yerine geçmez.
• Özel sigortadan yasal sigortaya dönmenin kolay olduğunu sanmak: Belirli bir yaştan sonra yasal sigortaya geri dönüş fiilen imkânsız hale gelir; bu tercih uzun vadeli sonuç doğurur.
• Aile üyelerinin primini hesaba katmamak: Özel sigortada eş ve her çocuk için ayrı prim ödenir; bütçe planı bu nedenle beklenenden ağır olabilir.

Parlar Partner Avukatlık Bürosu Olarak Yanınızdayız

Almanya ve Türkiye arasında yaşanan oturum izni başvurusunda sağlık sigortası kapsamının belgelendirilmesi meselelerinde, iki ülkenin hukuk sistemini de bilen bir ekiple çalışmak sürecin sonucunu doğrudan etkiler. Gelsenkirchen merkezli büromuz, Türkçe ve Almanca iletişim kurabilen avukatlarıyla durumunuzu değerlendirip size somut bir yol haritası sunabilir. Yaşadığınız sorunu bize anlatın, birlikte en doğru adımı belirleyelim. WhatsApp üzerinden hemen yazın veya iletişim sayfamızdan bize ulaşın; ele aldığımız diğer hukuki hizmetlerimizi de inceleyebilirsiniz.

Türkiye’den alınan sigorta geçerli olur mu?

Kısa süreli vize başvurularında Türkiye’den alınan Schengen seyahat sağlık sigortası tamamen geçerlidir ve rutin olarak kabul edilir. Önemli olan poliçenin tüm Schengen ülkelerinde geçerli olması, en az otuz bin euro teminat içermesi ve ülkeye geri getirme masraflarını kapsamasıdır.

Oturum izninde ise durum farklıdır. Almanya’da yaşayacak bir kişinin sigortası, Alman sağlık kuruluşlarıyla doğrudan çalışabilmeli ve tedavi masraflarını doğrudan karşılayabilmelidir. Sonradan masraf iadesi esasına dayanan yabancı poliçeler bu ölçütü karşılamadığı için kabul edilmez. Almanya’da bir işe başladığınızda zaten yasal sigorta zorunluluğu doğacağı için, çoğu dosyada en pratik yol yasal sigortaya kayıt olmaktır.

Aile üyeleri nasıl sigortalanır?

Yasal sağlık sigortasının en güçlü yanı aile sigortasıdır (Familienversicherung). Kendi geliri olmayan veya geliri belirli bir sınırın altında kalan eş ve çocuklar, ek prim ödenmeden aynı poliçe kapsamına alınır. Aile birleşimiyle gelen eş için bu, hem başvuru aşamasında hem de sonrasında büyük bir maliyet avantajı sağlar.

Özel sağlık sigortasında böyle bir kolaylık yoktur; her aile üyesi için ayrı sözleşme ve ayrı prim gerekir. Primler yaşa ve sağlık durumuna göre belirlendiği için, üç kişilik bir aile için toplam maliyet yasal sigortanın belirgin biçimde üzerine çıkabilir. Aile birleşimi planlayan kişilerin sigorta tercihini bu tabloyu görerek yapması yerinde olur.

Şimdi Yapmanız Gerekenler

1. Çalışan, öğrenci veya serbest çalışan olarak hangi gruba girdiğinizi belirleyin.
2. Yasal sigorta zorunluluğunuz olup olmadığını brüt gelirinize göre kontrol edin.
3. Yasal sigortayı tercih edecekseniz bir kasa seçip üyelik başvurusu yapın.
4. Özel sigorta düşünüyorsanız muafiyet, gebelik ve kronik hastalık maddelerini tek tek okuyun.
5. Kuruma sunulmak üzere düzenlenmiş sigorta belgesini talep edin.
6. Aile üyelerinizin nasıl kapsanacağını başvurudan önce netleştirin.

Sık sorulan sorular

Belirli bir sigorta şirketi zorunlu mu?

Hayır. Yasal kasaların tamamı eşdeğerdir ve özel sigortalar da kapsamı yeterliyse kabul edilir. Belirleyici olan şirket adı değil poliçenin içeriğidir.

Seyahat sağlık sigortam oturum izni için yeterli mi?

Kural olarak yeterli değildir. Seyahat poliçeleri kısa süreli ve dar kapsamlıdır; çalışma ve aile birleşimi izinlerinde kabul edilmez.

Yabancılar dairesi hangi belgeyi istiyor?

Kurumlara sunulmak üzere düzenlenmiş, sigortanın başlangıç tarihini ve kapsamını gösteren resmi bir sigorta belgesi. Plastik sigorta kartı tek başına yeterli değildir.

Öğrenci sigortası ne kadar tutuyor?

Otuz yaş altındaki öğrenciler için bakım sigortasıyla birlikte aylık yaklaşık yüz yirmi ile yüz kırk euro bandındadır. Otuz yaşından sonra tarife değişir ve prim yükselir.

Özel sigortadan yasal sigortaya geçebilir miyim?

Genç yaşta ve bir işe girerek geçiş mümkündür; ancak ileri yaşta bu geçiş fiilen kapanır. Bu nedenle özel sigorta tercihi uzun vadeli bir karardır.

Eşim ve çocuğum ayrıca sigortalanacak mı?

Yasal sigortada geliri olmayan eş ve çocuklar aile sigortası kapsamında ek prim ödemeden kapsanır. Özel sigortada her kişi için ayrı sözleşme ve prim gerekir.