Babanız vefat etti ve geride, Almanya’da yıllarca çalışarak biriktirdiği bir ev ile Türkiye’de kalan bir tarla ve bir apartman dairesi bıraktı. Şimdi kardeşlerinizle “bu miras nerede, hangi mahkemede paylaşılacak?” sorusuna net bir cevap arıyorsunuz. İki ülkede mal olması, süreci karmaşıklaştırsa da, aslında oldukça net kurallara bağlı.
Temel Kural: AB Miras Tüzüğü
Almanya, AB Miras Tüzüğü’ne (EuErbVO) tabidir. Bu tüzüğe göre, miras hukukunda genel yetki, miras bırakanın vefat anındaki mutat mesken (gewöhnlicher Aufenthalt) ülkesine aittir. Babanız Almanya’da yaşıyor ve orada vefat ettiyse, kural olarak Alman mahkemeleri ve Alman miras hukuku, mirasın tamamı için (Almanya’daki ve prensipte yurt dışındaki mallar dahil) yetkilidir.
Türkiye’deki Mallar İçin Durum Nasıl?
- Taşınır mallar (banka hesabı, araç vb.): Genellikle Almanya’daki mahkemenin vereceği mirasçılık belgesi (Erbschein), Türkiye’deki işlemlerde de tanınabilir, ancak Türk makamları çoğu zaman ek olarak Türk mahkemesinden veraset ilamı da talep eder.
- Taşınmaz mallar (Türkiye’deki tarla, daire): Türk hukuku, kendi ülkesindeki taşınmazlar üzerinde genellikle kendi mahkemelerinin ve tapu sicil kurallarının uygulanmasını ister. Bu nedenle Türkiye’deki taşınmazın devri için Türkiye’de ayrıca bir veraset ilamı çıkarma süreci gerekebilir.
- Pratik sonuç: Çoğu zaman hem Almanya’da hem Türkiye’de paralel işlemler yürütülür — Almanya’da Erbschein, Türkiye’de veraset ilamı.
Babanız Bir Hukuk Seçimi Yapmış mıydı?
AB Miras Tüzüğü, kişilere vasiyetnamelerinde kendi vatandaşlık hukuklarını (bu örnekte Türk hukukunu) miraslarına uygulanacak hukuk olarak seçme imkanı tanır. Babanız vasiyetnamesinde böyle bir seçim yapmışsa, bu tercih önceliklidir ve mirasın tamamına Türk hukuku uygulanabilir. Bu nedenle önce vasiyetnamenin olup olmadığını ve içeriğini kontrol etmek çok önemlidir.
Adım Adım Ne Yapmalısınız?
- Vasiyetname araştırması yapın: Almanya’daki Merkezi Vasiyetname Sicili’nden (Zentrales Testamentsregister) bir vasiyetname olup olmadığını sorgulayın.
- Almanya’da Erbschein başvurusu yapın: Babanızın son ikamet yerindeki miras mahkemesine (Nachlassgericht) başvurarak mirasçılık belgesi talep edin.
- Türkiye’de paralel süreç başlatın: Türkiye’deki taşınmazlar için Türk mahkemesinden veraset ilamı çıkarma sürecini de eşzamanlı yürütün.
- İki ülkede de uzman bir ekiple çalışın: Her iki ülkenin hukukuna hakim avukatlarla ilerlemeniz, belgelerin (apostil, tercüme) uyumlu ve süreçlerin senkronize ilerlemesini sağlar.
Vergi Boyutunu Unutmayın
Almanya ile Türkiye arasında miras vergisine ilişkin özel bir çifte vergilendirme önleme anlaşması bulunmadığından, her iki ülkede de ayrı ayrı miras vergisi yükümlülüğü doğabilir. Bu konuyu da sürecin başında bir vergi danışmanıyla değerlendirmeniz, ileride sürpriz bir vergi yüküyle karşılaşmanızı önler.
Parlar Partner Avukatlık Bürosu Olarak Yanınızdayız
Almanya ve Türkiye arasında yaşanan miras meselelerinde, iki ülkenin hukuk sistemini de bilen bir ekiple çalışmak sürecin sonucunu doğrudan etkiler. Gelsenkirchen merkezli büromuz, Türkçe ve Almanca iletişim kurabilen avukatlarıyla durumunuzu değerlendirip size somut bir yol haritası sunabilir. Yaşadığınız sorunu bize anlatın, birlikte en doğru adımı belirleyelim.
Sık sorulan sorular
Babamın hem Almanya’da hem Türkiye’de malı varsa hangi mahkeme yetkili olur?
AB Miras Tüzüğü’ne (EuErbVO) göre genel yetki, miras bırakanın vefat anındaki mutat mesken ülkesine aittir; babanız Almanya’da yaşayıp orada vefat ettiyse kural olarak Alman mahkemeleri mirasın tamamı için yetkilidir.
Türkiye’deki taşınmazlar için ayrıca işlem gerekir mi?
Evet, Türk hukuku kendi ülkesindeki taşınmazlar üzerinde genellikle kendi mahkemelerinin uygulanmasını ister; bu nedenle Türkiye’deki taşınmazın devri için ayrıca bir veraset ilamı çıkarma süreci gerekebilir.
Babam vasiyetnamesinde Türk hukukunu seçmiş olabilir mi?
Evet, AB Miras Tüzüğü kişilere vasiyetnamelerinde kendi vatandaşlık hukuklarını miraslarına uygulanacak hukuk olarak seçme imkanı tanır; böyle bir seçim yapılmışsa bu tercih önceliklidir.
İlk olarak ne yapmalıyım?
Öncelikle Almanya’daki Merkezi Vasiyetname Sicili’nden bir vasiyetname olup olmadığını araştırmalı, ardından Almanya’da Erbschein ve Türkiye’de veraset ilamı için paralel süreçler başlatmalısınız.
